زبان پارسی یک هویت است
14 اسفند 1391,ساعت 02:13:10

داکتر بصیر کامجو

بقول بی بی سی بخش فارسی: شورای وزیران افغانستان، اخیراً استفاده از " زبان‌ها و لهجههای بیگانه" را در رادیوها و تلویزیون‌ها ممنوع کرده است. 

 کنه وگوهر درونی این طرح سیاسی پیچانیده  براین هدف است  که تیم حامد کرزی میخواهد یک باردیگر تجربه

کند که آیا میتواند با چال ونیرنگ خود ساختی، اصطلاحات زبان پشتو را درزبان پارسی دری شامل نماید. ودور بنای تفاهم ورشد متعادل زبان فارسی افغانستان رابا سایر کشور های فارسی زبان منطقه و جهان مشکل زا وغیر ممکن بسازد؟

 

 مطالعه بفرمائید! زمانیکه بیانات حامد کرزی را بشنوی، بار، بارخودش اعتراف کرده  که وی یک رئیس جمهور دست نشاند آمریکا وفاقد مشروعیت سیاسی  می باشد.

 

 دولت و حکومتی که  مشروعیت سیاسی خویش را از آرای  مردم بدست نیآورده باشد، بگفته خودش بوسیله کشور آمریکا به این سمت نشانده شده باشد. وصلاحیت حقوقی واجرایی در عرصه سیاست خارجی و دفاعی خود نداشته باشد، فیصله ها واقدامات سیاسی  وحقوقی آن نیز درعرصه حیات اجتماعی جامعه فاقد مشروعیت قانونی می باشد.

 

 موافق به مفردات قانون اساسی افغانستان، شورای ملی  منتخب مردم صلاحیت تصویب قوانین کشور را دارد، نه قوه اجرائیه. قوه اجرائیه ( شورای وزیران ) صرف مکلف به  اجرای قوانین نافذ در کشورمی باشد.

 

 اینکه چند تا آدم ها "زیر نام شورای وزیران" درافغانستان باهم می نشینند و  در مورد بُود ونبود واژه های زبان فارسی، این زبان پیر دونیم هزارساله حوزه تمدنی آسیا فیصله ای سیاسی می کنند.کاریست ؟ ناعاقبت اندیشانه.

 

چون این رویکرد شامل صلاحیت قانونی ایشان نمی باشد، مسلماً که گام گذاشتن درحریم حقوق فرهنگی، زبانی وسیاسی دیگران، کار نادرست  ایست که به غرور وهویت ایشان برمی خورد، خواهی نخواهی مقاومت رویارویی شهروندان را علیه تک روی دولت وعمالش بر می انگیزد.

 

 تحقق برنامه سیاست فارسی ستیزی" تیم حاکم تمامیت خواه"   حامد کرزی در سالهای پار واکنون : زیرنام " منع واژه های بیگانه " چیز نوی نیست، در حقیقت پیگیری درسهای تاریخی مبارزه اسلاف ایشان علیه زبان فارسی می باشد.

 

 یعنی این سیاست، ادامه آن سیاست فارسی ستیزی ایست که تازی ها ازاواخرقرن هفتم تا اوایل قرن نهم ،  استعمار کهنه بریتانیا از اوایل قرن 17 تا میانه قرن 20  درهند برتانوی، وروسیه تزاری وشوروی سابق از قرن 19 تا 20 در ماورای نهر وخوارزم، علیه زبان فارسی انجام دادند.

 

 مداومت همان سیاست از سال 1911 با پیشداوری محمود طرزی از طریق نشریه سراج اخبار به اجرا گذاشته شد. وداماد وی، شاه امان الله با امکانات مادی بیشتردر سال 1923 ( مرکه پشتو ) را اساس گذاشت،  وسرانجام تمویل و تحقق سیاست فارسی ستیزی درروند حاکمیت خاندان آل یحیا با حمایت مستقیم دولت در نهاد های مختلف وبویژه از طریق نهاد ( پشتو تولنه ) شدت بیشتر یافت. وبوسیله : غلام محمد فرهاد،  سید قاسم رشتیا، عبدالحی حبیبی ، داود خان،... ودیگران با شیوه اجبار در سراسر کشور ترویج و تبلیغ گردید.

 

عاقبت، نتیجه اش منجر به این شد که درسال 1964 میلادی رسمیت زبان پشتودر پهلوی زبان فارسی، در قانون اساسی افغانستان  تسجیل گردید. اقدام امروزی تیم دولتی حامد کرزی تعقیب همان سیاست بالا ست.

 

 من به این اندیشه ام که دولت حامد کرزی باید در یازده سال مشکل امنیت و ثبات کشور را حل می کرد.  روند همبستگی ملی راتسریع می بخشید. زمینه های سیاسی و مادی منع قتل و کشتار، دزدی و احتکار، فساد اداری ورشوه را نابود می نمود.

 

 امنیت را برقرارمی کرد . برق و روشنی را به خانه ها می برد. مشکل بی نانی  وبی کاری  بی سرپناهی  مردم ما را حل می نمود. خیابان ها و کوچه و پس کوچه ها را آسفالت می کرد. صنعت وزراعت را رشد می داد. فابریکات و کارخانه های تولیدی را بوجود می آورد. صنایع ثقیله را اساس گذاری می کرد. سیستم مالیات مدرن را پیریزی می نمود. زیرساخت های مادی و سیاسی  همآیشی و همگرایی وهمزیستی مسالمت آمیز را میان شهروندان ما ایجاد می نمود. با تأسف که نکرد ؟؟؟ ؛ برعکس با ترهات و بسایس ایکه اسلافش ازخود به  میراث مانده درآمیخته ومصروف شد.

 

و به تأسی از میراث بجا مانده با تبرتیزخود محوری قومی، شاخه های درخت تنومند همبستگی ملی وزبانی این سرزمین را آرام آرام برید. وجامعه را بسوی خشکیدگی وعقب برگشتگی وچندگانگی کشانید.

 

 سیاست گذاران تیم حامد کرزی شعورن می دانند که در تحقق سیاست فارسی ستیزی برد سیاسی دارند، زیرا با این کار جامعه به جزایر زبانی و قومی تبدیل می شود . وهمبستگی ملی به انشقاق وچندگانگی ملی گرایش می کند. چنین یک شرایط منابع جنگ و خشونت اجتماعی را تشدید می بخشد. وحاکمیت تمامیت خواهان زیرنام " حاکمیت افغان " تحکیم واستقرار می یابد.

 

تاریخ گواه براین است که بقاء عمر حاکمان تمامیت خواه در افغانستان صرف در پیشبرد سیاستی نهفته است که با ارزشهای صلح و همبستگی وآزادی وعدالت اجتماعی در تناقض است.

 

از اینجا است که ایشان جامعه را در آتش خشم وخشونت و جنگ جندال چند بُعدی نگه میدارند تا مردم وحشت زده شوند. روحیه ابراز وجود وحق خواهی ایشان ضعیف گردد. ازاسب غرور وگردن فرازی پائین بیآیند. رعیت و تابع حاکمان تمامیت خواه گردند.

 

 من تأکید می کنم زبان فارسی از یک جهت به علاوه خزانه فرهنگ باستانی این سرزمین، یک هویت ویک غروراست، و ما این هویت وغرور را رها نمی کنیم. این هویت واین غرور درخون  و گوشت و پوست و استخوان فرد فرد فارسی زبانان سراسر جهان عجین شده است. زدودن چنین یک هویت ویک غرور از جان ودل مردم، واز دل ودامان این سرزمین،  دور از تصور ومحال و خیال است.  

 

 از جهت دیگر زبان فارسی، زبان اول عرفان جهان، زبان دوم اسلام  وزبان علم ومعرفت، حکمت وتاریخ، ادب وشعر واخلاق.... است. اکنون با زبان فارسی زیاده از سیصد ملیون انسان در سراسرجهان تکلم  می کنند. وزیاده از صد هزار سایت انترنیتی ــ  اعم از : علمی، تخنیکی، اجتماعی و سیاسی و اقتصادی و ادبی وغیره در سراسر جهان بزبان فارسی نشرمی شود. وده ها هزار نشریه وکتابهای علمی وحیاتی به این زبان پخش،تبلیغ و ترویج می گردد.

 

 وکشورهای ایران، افغانستان، تاجیکستان، ازبکستان، ترکمنستان، آذربایجان، ترکیه، روسیه،  عربستان و سوریه و سایرکشور های عربی... وفارسی زبانان مهاجرسراسر جهان وصد ها دانشگاه ها و دانشکده ها ونهادهای علمی و تحقیقی خارجی جهان، از نور گرم و پر برکت آفتاب گونه ای " خزانه فرهنگ فارسی" مستفید می شوند . 

 

بهتر است که دولت افغانستان وقت خود را درواژه سازی  به زبان فارسی به هدر ندهد.  

 

و بگذارند که زبان پشتو همچو زبان فارسی بدور از مراقبت سیاسی دولت، در بستر فرهنگی رشد وتکامل کند وبارور شود.

 

همین برخورد کوتاه بینانه ای حاکمان خود محور پشتو زبان در گذشته ها بوده که زبان پشتو با این همه امکانات دست داشته ای دولتی رشد متعادل نکرد.  بدورازاستعمال حروف نسبی ( د، او، ی) هنوززیاده از شست (60) در صد واژه های خود را از زبان فارسی به عاریت می گیرد.

 

بگونه مثال چند واژه زیر را بدرجه مشت نمونه خروار از فرهنگستان زبان وادب فارسی به دوستان گرامی تقدیم می نمائیم. که در این اواخر شورای وزیران تیم حامد کرزی مصمم به تشخیص بیگانه بودن این واژه ها در زبان فارسی شده اند ومیخواهند که این واژه های پیرچند هزار ساله ای زبان فارسی را با اصطلاحات زبان پشتو که عمر زیاده از پنجاه سال را ندارند، تعویض نمایند.

 

 دانشـــگاه

 

1 ـ دانشگاه،2 ـ آموزشگاه، 3 ـ آزمایشگاه،  4 ـ پرورشگـاه،

 

5 ـ زایشگاه،6 ـ خوابگاه،7ـ باشگاه،8 ـ نمایشگاه،9 ـ فروشگاه،

 

10 ـ فرودگاه، 11 ـ ایستگاه، 12 ـ قرار گاه، 13 ـ آرایشگـاه ،

 

14 ـ استراحتگاه، 15 ـ جایگاه، 16 ـ آرامگاه، 17 ـ منزلگـاه،

 

18 ـ کارگاه، 19 ـ آسایشگاه، 20 ـ سلامتگاه، 21 ـ لشکرگـاه،

 

22 ـ ستایشگاه، 23 ـ جنگ گاه، 24 ـ رزمگاه، 25 ـ پناهگـاه،

 

26 ـ کشتارگـاه، 27 ـ نشستگاه، 28 ـ مزارگاه،29 ـ زیارتگـاه،

 

30 ـ آوردگاه، 31 ـ عبادتگاه،32 ـ سجــده گاه، 33 ـ خِــــرگاه،

 

34 ـ ملامتگاه، 35 ـ پالشگاه، 36 ـ پرسشگاه،37ـ خـرمن گاه،

 

38 ـ جولانگاه، 39 ـ گـــذرگاه، 40 ـ بندگاه، 41 ـ تمــاشاهگاه،

 

42 ـ گــریزگاه، 43 ـ عـــرضه گاه، 44 ـ دستگاه، 45 ـ آتشگاه،

 

46 ـ جراحتگاه، 47 ـ  پیوندگاه، 48 ـ مجلسگاه، 49 ـ حربگاه،

 

50 ـ چــراگاه،51 ـ حـــرام گـاه، 52 ـ پیشینگاه، 53 ـ پیکارگاه،

 

54  ـ خــاستگاه،55 ـ تجلی گــاه، 56 ـ  امید گاه،57 ـ گازرگاه،

 

58 ـ آخـــرگاه، 59 ـ پرستشگاه، 60 ـ بــارگاه، 61 ـ زیــارتگاه،

 

62  ـ آبشتگـــاه،63 ـ آبگـــاه، 64 ـ آبـــانگاه، 65 ـ آبـریزگــاه،

 

66  ـ آبخیزگاه،67 ـ نشانه گاه، 68 ـ آماجگاه، 69 ـ حاجت گاه،

 

70 ـ ادبگاه،71ـ تهیگاه، 72ـ ناگاه،73 ـ آرزوگاه،74 ـ قربانگاه،

 

75 ـ بسملـــگاه، 76 ـ هیچــگاه، 77 ـ بلگاه، 78 ـ لنگـــرگـــاه،

 

79 ـ بهارگاه،80 ـ تابستانگاه، 81 ـ پائیزگاه، 82 ـ زمستانگاه،

 

83 ـ بکــرنگاه، 84 ـ پالیزگاه، 85 ـ بلند نگــاه، 86 ـ بندرگــاه،

 

87 ـ بـناگــاه، 88 ـ پاشـنه گــــاه، 89 ـ پایگــاه، 90 ـ پیشــگاه،

 

91 ـ پیکــارگــاه، 92 ـ بنگــاه، 93 ـ بــندگـــاه، 94 ـ پاســـگاه،

 

95 ـ صبحـگـــاه، 96 ـ بامگـــاه،97 ـ آمدن گاه، 98 ـ تاجــگاه،

 

99 ـ گــــــــــردشگاه، 100 ـ بـــزمگـاه... و صد هـــا واژه دیگر در این ردیف شامل این فرهنگ سراست.

 

 
< بعد   قبل >

سرود هفته


راد مردان تاجیک

1444687203.jpg

سخنان نشرناشدۀ مسعود(رح)


احدی:یگانه زبان ملی افغانستان پشتو میباشد


برگ تاجیکم در فیس بوک


نظرسنجي

کدام يک از اين سه واژه اي همگون را مي خواهيد بيشتر به کار ببرید؟
 

تارنمای زبان پارسی


شبکۀ یکصدا


آثار سخنسرایان پارسی‌گو


واژه‌نامه دهخدا (انلاین)


تاجیک ام تلویزیون