ترکیب واقعی اقوام افغانستان: تا سیه روی شود هر که دروغش باشد
14 اسفند 1391,ساعت 02:36:22

محمد ناصح

حال که تب فارسی ستیزی به اوجش رسیده است خواستم بخشهایی از پژوهش ‌یک دانشمند پشتون تبار را در مورد «جعل ‌‌های تاریخی و ادعا های اکثریت و اقلیت» زمامداران افغانستان را با شما شریک کنم تا سیه روی شود هر که دروغش باشد.

تصویری را که تماشا میکنید ترکیب اقوام را در لویه جرگه سال ۱۹۲۴ امان الله خان نشان میدهد. این پژوهشگر با دستیابی و حلاجی همه اسناد آن جرگه میگوید که مجموع نماینگان پشتون در آن جرگه  ۳۲ درصد بوده که تقریبأ نفوس واقعی آنها را در افغاستان نشان میداده است. او معتقد است که این ترکیب که کماکان به حال خودش باقیست میتواند مبنای خوبی برای حل مسأله پیچیده ی اقوام در افغانستان قرار گیرد.

 

 پروفیسر جمیل حنیفی، استاد پشین مردم شناسی‌ و تاریخ افغانستان در آمریکا که از پشتونهای سُرخاب لوگر است، پژوهش گسترده ی در مورد لویه جرگه ‌ها و دعوای های اکثریت و اقلیت انجام داده است. چنانچه در تصویر میبینید حنیفی میگوید تا زمان امان الله افغانستان نُه ولایت داشت ولی نقشه ی از گستره و ساحه آن ولایات بدست نمیدهد. حنیفی میگوید که ازجمله یکهزار و۵۴ نماینده در آن جرگه ۱۹۷ آنها از ولایت کابل-بزرگ بودند که ۱۵۳ آنها غیرپشتون و ۴۴ پشتون بودند. و نیز تأکید میکند که شهریان کابل تا آن زمان تقریبأ همه فارسی‌ زبان بوده اند. (رساله انگلیسی او در لینک پایین قابل دسترسی است: [1])

 

حنیفی و پیشینه لویه جرگه

 

حنیفی لویه جرگه را «حربه قدرتمند استیلاگرانه برای مشروعیت کَشیدن» میخواند ومیگوید که این ساختار برای اولین بار توسط امان الله خان اختراع شده وهیچ پشینه ی تاریخی ندارد. او میگوید که ادعای اینکه احمد شاه ابدالی در لویه جرگه ۱۷۴۷ انتخاب یا انتصاب شده افسانه ی بیش نیست. او به استناد به کتاب تاریخ احمد شاهی که توسط منشی و مؤرخ دربار او، محمد حسینی جامی‌، نوشته شده مینویسد که درین اسناد تاریخی نه تنها ذکری از لویه جرگه٬ اجماع٬ انتخاب و تاجگزاری نه رفته، بلکه سخن از کشمکش بین قبایل و زیرپا شدن عده ی از مخالفین احمد شاه زیر پای فیلها دارد. و نیز مینگارد که کلماتی چون "پشتون" و "افغانستان" اصلا در این اسناد وجود ندارند.

 

آقای حنیفی میگوید که با اختراع "لویه جرگه" زمامدران افغانستان طی ۹۰ سال گزشته کوشیده اند تا از پشتونها مشروعیت کشیده، و در پهلوی آنّ با ادعای "اکثریت" پشتونی  و "نژاد جنگجو" سایر اقوام را بترسانند تا خود به اسودگی بر اریکه قدرت لمیده باشند.

 

پژوهش آغای حنیفی را دو پژوهشگر غربی هر یک تامس روتیخ٬ که حالا مسؤل شبکه تحلیلگران افغانستان است و به فارسی و پشتو بلدیت دارد٬ و خانم کریستین نوول کریمی٬ تأیید میکنند. خانم کریستین میگوید: لویه جرگه ثابت کرده که وسیله خوبی در دست زمامداران حاکم باشد٬ نه چیزی بیشتر یا کمتر ازین. (به پژوهشهای این دو در مورد تاریخچه لویه جرگه به لینکهای پایین مراجعه کنید: [2] و [3])

فارسی ستیزی با بهانه هجوم فرهنگی ایران

 

بعد از قانونی ساختن تمامیت خواهی در قالب نظام ریاستی شدیدأ متمرکز٬ که همه تحلیلگران معتقدند که با بافت جامعه چند قومی افغانستان سازگاری ندارد٬ حالا تیم تمامیتخواه کابل میخواهد که ریشه های زبانی و فرهنگی سایر اقوام را نیز بخشکانند. همانگونه که به بهانه «دفع خطر حاکمیت ملوک الطوایفی جنگسالاران» این نظام تک قومی را به کرسی نشانده اند٬ حال میخواهند که با شعار «هجوم فرهنگی ایران» که میتواند مورد پسند غربیها هم قرار گیرد٬ برای فارسی خط و خال اوغانی درست نمایند.

 

شناسنامه برقی و هراس از سرشماری

 

زمامدران افغانستان از ترس رسوایی٬ یک قرن میشود که از سرشماری نفوس طفره رفته و به هر بهانه ی متوصل میشوند تا جلو آنرا بگیرند. مطابق قرارداد بُن سرشماری باید تا حال صورت میگرفت ولی به بهانه ی نبود امنیت این پروسه را عملأ کنار گذاشتند. با اینهم قناعت نکرده حالا از تاکتیک کهنه رُعب «شگاف قومی زیاد میشود» میخواهند که علیه ذکر نام اقوام در شناسنامه برقی استفاده کرده تا پروسه پشتونسازی و ادعای اکثریت بودن را هم تکمیل کنند.

 

 یگانه سرشماری نسبتأ بهتر در جون سال ۱۹۷۹ حکومت ترکی صورت گرفت که با وجود دستبرد توسط حفیظ الله امین، پشتون‌ها را ۳۸ درصد نشان می ‌دهد (توجه کنید به سایت سی آی ای سال ۲۰۰۰ و مدارک سازمان ملل متحد). ولی بعد از‌ ریاست حامد کرزی، سی آی ای آن رقم را به ۴۲درصد بالا برد تا سهم بیشتر پشتون ها را در قدرت توجیه کنند.

 

تمنا از غیرپشتونهای شریک حاکمیت

 

آنهاییکه دسته ی تبر فاشیزم شده و در مصایب ملی شریک جرم بوده و هستند٬ باید بدانند که دیر از قضاوت مردم در امان نخواهند ماند. ببینید که یک پشتون با وجدان مثل آغای حنیفی چگونه نقاب از رخ استیلاگری زمامداران نامرد و غاصب میدراید! مگر شما چیزی بنام وجدان و ننگ نمیشناسید که اینهمه جفا و توطئه در حق مردم خود میبینید ولی خم به ابرو نمی آورید؟!

 

 

 

___

 

 منابع:

 

[1] Editing the Past: Colonial Production of Hegemony Through the Loya Jerga in Afghanistan

 

[Afghanistan - Country without State? [2

 

[Innovative Loya Jirga-ism [3

 

 
< بعد   قبل >

سرود هفته


راد مردان تاجیک

3 (2).jpg

سخنان نشرناشدۀ مسعود(رح)


احدی:یگانه زبان ملی افغانستان پشتو میباشد


برگ تاجیکم در فیس بوک


نظرسنجي

کدام يک از اين سه واژه اي همگون را مي خواهيد بيشتر به کار ببرید؟
 

تارنمای زبان پارسی


شبکۀ یکصدا


آثار سخنسرایان پارسی‌گو


واژه‌نامه دهخدا (انلاین)


تاجیک ام تلویزیون